Resort rolnictwa uruchamia pakiet zmian – od nowych przepisów chroniących działalność rolniczą, przez dodatkowe wsparcie dla lokalnych społeczności, po wydłużenie terminów zakończenia kluczowych inwestycji z KPO. Projekt ustawy o ochronie funkcji produkcyjnych wsi trafił właśnie do szerokich konsultacji publicznych.
Wieś ma pozostać wsią a rolnik rolnikiem. Proponowane regulacje tworzą bardziej przewidywalne warunki prowadzenia działalności rolniczej, uwzględniają realia życia na wsi i porządkują relacje sąsiedzkie. Przygotowane rozwiązania prawne mają chronić rolnicze funkcje produkcyjne wsi i pomóc w zapewnieniu bezpieczeństwa żywnościowego w naszym kraju -podkreśla minister Stefan Krajewski.
Ochrona funkcji produkcyjnych wsi – projekt w konsultacjach do 30 kwietnia
Projekt ustawy o ochronie rolniczych funkcji produkcyjnych wsi trafił do szerokich konsultacji publicznych. Uwagi można zgłaszać do 30 kwietnia.
Resort proponuje zmiany w Kodeksie cywilnym i Kodeksie wykroczeń, które mają ograniczyć konflikty społeczne oraz zapewnić bardziej przewidywalne warunki prowadzenia działalności rolniczej.
– To projekt, który zakłada przede wszystkim zmiany w kodeksie karnym i cywilnym, tak żeby z jednej strony dać możliwość swobodnego funkcjonowania gospodarstw, a z drugiej niwelować napięcia społeczne – wskazuje minister Stefan Krajewski.
Projekt przewiduje m.in.:
- ograniczenie bezzasadnych pozwów przeciw rolnikom za tzw. immisje, przy zachowaniu ochrony przed rzeczywistymi uciążliwościami,
- ochronę rolników przed mandatami za prowadzenie prac polowych zgodnie z prawem,
- wprowadzenie obowiązku informowania nabywców nieruchomości na wsi o możliwych uciążliwościach związanych z działalnością rolniczą.
Nowe regulacje mają wzmocnić bezpieczeństwo żywnościowe kraju, zwiększyć stabilność prowadzenia gospodarstw oraz uporządkować relacje sąsiedzkie na obszarach wiejskich.
„Aktywna wieś” – wsparcie dla lokalnych społeczności
Resort rolnictwa uruchamia program „Aktywna wieś”, który ma wspierać inicjatywy społeczne i integrować mieszkańców obszarów wiejskich.
Nabór wniosków rozpoczał się 30 marca i potrwa do 30 kwietnia. Budżet programu wynosi 10 mln zł, a pojedyncze projekty mogą otrzymać do 15 tys. zł wsparcia.
– Aktywna wieś to nie tylko rolnictwo, ale też aktywność tych, którzy zamieszkują obszary wiejskie. Chcemy zwiększać tę aktywność i dawać możliwość realizowania lokalnych pomysłów – zaznacza minister.
Środki można przeznaczyć m.in. na działania związane z kulturą, tożsamością lokalną, produktami regionalnymi, ekologią oraz bezpieczeństwem lokalnych społeczności.
Więcej czasu na inwestycje z KPO
Resort rolnictwa wydłuża terminy realizacji inwestycji finansowanych z Krajowego Planu Odbudowy, odpowiadając na postulaty rolników i samorządów.
W programie Rolnictwo 4.0 wydłużono czas realizacji przedsięwzięć:
- do 30 kwietnia 2026 r. – dla inwestycji z I naboru,
- do 30 czerwca 2026 r. – dla inwestycji z II naboru.
Dodatkowy czas obejmuje także m.in. wymianę pokryć dachowych zawierających azbest – rolnicy mogą zakończyć inwestycje i złożyć wnioski o płatność końcową do 1 czerwca 2026 r.
Zmiany ograniczą ryzyko niezrealizowania projektów i utraty wsparcia, które było jednym z głównych problemów zgłaszanych przez beneficjentów.
– Jest problem z dotrzymaniem podstawowych terminów, dlatego odpowiadamy pozytywnie na apel rolników i samorządów, aby je maksymalnie wydłużyć – wskazuje minister Stefan Krajewski.
Większy budżet na środowisko i klimat
Resort zwiększa także budżet interwencji w ramach Planu Strategicznego WPR dotyczących ochrony klimatu i środowiska.
Po zmianach wynosi on 2,8 mld zł. Oznacza to, że wsparcie może objąć ponad 50 proc. z ponad 28 tys. złożonych wniosków, czyli około 14–15 tys. gospodarstw.
Dzierżawy i ziemia – zasady bez zmian
Minister odniósł się także do kwestii dzierżaw gruntów z zasobu Skarbu Państwa. Jak podkreślił, dotychczasowe zasady pozostają bez zmian.
– Najwięcej hektarów trafiło w ubiegłym roku do gospodarstw indywidualnych. Zależy nam, żeby ziemia trafiała do rolników i dawała możliwość rozwoju – zaznacza.
Oddziały terenowe KOWR nadal odpowiadają za przetargi i konsultują je z lokalnymi środowiskami rolniczymi.
Pakiet „Ceny Paliw Niżej”
Pakiet „Ceny Paliw Niżej” ma ograniczyć wahania cen paliw poprzez wprowadzenie maksymalnej ceny ustalanej według określonego algorytmu. Mechanizm uwzględnia m.in. ceny hurtowe paliw, podatki oraz stałą marżę operacyjną. Ogranicza wahania cen i zwiększa przewidywalność kosztów, co stanowi realne wsparcie także dla rolników.
Polska żywność na nowych rynkach
Eksport produktów rolno-spożywczych osiągnął w 2025 roku wartość 248 mld zł, co oznacza wzrost o 9 proc. rok do roku i 16 proc. udziału w całym eksporcie.
Nadwyżka handlowa sięga już blisko 20 mld euro. W ostatnich miesiącach kolejne polskie zakłady uzyskały dostęp do rynków m.in. Korei Południowej, Singapuru, Brazylii i Filipin.
– Robimy wszystko, by nasi rolnicy i producenci mieli otwarte rynki zbytu. Dziś lecę do Uzbekistanu, a w najbliższych tygodniach planowane są kolejne spotkania przedstawicieli ministerstwa m.in. w Indonezji, Maroku czy Kazachstanie – podkreśla minister Stefan Krajewski.
Zdjęcia
