Krzysztof Lipiński Katedra Żywienia Zwierząt, Paszoznawstwa i Hodowli Bydła Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
Pszenżyto w żywieniu świń
Pszenżyto należy do podstawowych zbóż pastewnych. Wielkość uprawy pszenżyta w Polsce w 2024 r. wynosiła ok. 1,2 mln ha, a łączne zbiory ok. 4,9 mln ton (spadek o 9% w porównaniu z 2023 r.). Średni szacunkowy plon pszenżyta w roku 2024 wynosił 45,5 dt/ha i był nieznacznie wyższy niż w roku poprzednim, kiedy to wyniósł 45,4 dt/ha.
Pszenżyto jest dobrze znaną rośliną paszową, wykorzystywaną głównie w żywieniu zwierząt w postaci śruty. Polska jest największym producentem pszenżyta na świecie, a zdecydowana większość jego zbiorów – ponad 80% – trafia do sektora paszowego. Niewielka część ziarna znajduje również zastosowanie w przemyśle młynarskim i do produkcji bioetanolu. Chociaż pszenżyto pierwotnie wyhodowano z myślą o zastosowaniach paszowych, możliwe jest jego wykorzystanie do produkcji mąki – głównie jako domieszka do mąki pszennej lub żytniej. Mąka z pszenżyta zawiera dużo błonnika pokarmowego, ma niższy indeks glikemiczny niż mąka pszenna i jest ceniona za wartość odżywczą. W Polsce pszenżyto jest cenione za wysoką… Cały artykuł w numerze 6/2025
Magdalena Kozera-Kowalska Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu
Ekoschematy – dochodowy interes czy kiepska rekompensata?
Pożar łąk i torfowisk na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego, który pochłonął według szacunków strażaków 450 ha gruntów sprowokował dyskusję nie tylko nad archaicznym i uznawanym za patologiczny sposobem użyźniania łąk przez wypalanie, ale także nad ekoschematami, z jakich mogą korzystać rolnicy w okolicach parku.
O sprawie zrobiło się głośno dzięki ekologom, ale też samym rolnikom, którzy – w większości rozgoryczeni stawianymi zarzutami, poprosili o wsparcie media rolnicze. Rolnikom zarzucano celowe podpalanie terenów bagiennych i torfowisk objętych dopłatami. Pojawiły się nawet oskarżenia o zatrudnianiu zorganizowanych grup przestępczych oferujących usługi nielegalnego wypalania traw. W prasie zaroiło się od krzykliwych nagłówków o rolnikach – wyłudzaczach płatności i niemal natychmiast niosących im kontrę artykułów o pożądanych skutkach wdrażania ekoschematów służących celom środowiskowym. Temat gorący niemal jak tlący się torf, tylko trudniejszy do rzeczowego wyjaśnienia i zrozumienia. Sprowokowana dyskusja sprowadziła się w zasadzie do jednego z … Cały artykuł w numerze 6/2025
Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jest w trakcie przekazywania płatności bezpośrednich i obszarowych za 2024 rok. Do tej pory wypłaciła 18,64 mld zł. Z tej kwoty niemal 600 mln zł to pieniądze z tytułu wsparcia dobrostanowego.
W ramach ubiegłorocznej kampanii dopłat bezpośrednich i obszarowych do 30 maja 2025 r. rolnicy otrzymali 18,64 mld zł. Z tej kwoty na konta ubiegających się o płatności do dobrostanu zwierząt trafiło niemal 600 mln zł, a w ramach ekoschematów obszarowych – 1,47 mld zł.
Pracownicy ARiMR dokładają wszelkich starań, żeby wypłaty przebiegały jak najsprawniej.
30 maja 2025 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa rozpoczęła przyjmowanie wniosków o wsparcie na Inwestycje poprawiające dobrostan bydła i świń. O to dofinansowanie z Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 można się ubiegać wyłącznie za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych ARiMR.
Po raz pierwszy w ramach PS WPR 2023-2027 rolnicy mogą się ubiegać o pomoc na Inwestycje poprawiające dobrostan bydła i świń. Realizacja takich przedsięwzięć ma służyć zwiększeniu zdrowotności oraz ograniczeniu stresu termicznego trzody chlewnej i bydła a także zapewnieniu mu dostępu do środowiska zewnętrznego. Wśród inwestycji, na które można otrzymać wsparcie, znalazły się m.in. wybiegi, pastwiska, systemy wentylacji, instalacje ogrzewające lub chłodzące.
Pomoc ma charakter refundacji. Zwrotowi podlega 65 proc. kosztów kwalifikowalnych. Limit wsparcia w ramach trwającej unijnej perspektywy finansowej to 150 tys. zł.
Zainteresowani skorzystaniem z tego wsparcia powinni wiedzieć, że:
– będą musieli przedstawić zaświadczenie o spełnieniu minimalnych standardów w zakresie higieny i warunków utrzymania zwierząt wystawione przez powiatowego lekarza weterynarii.
– jeśli są hodowcami bydła i planują budowę lub przebudowę wybiegu lub zbiornika na odcieki z niego, może się od nich wymagać dołączenia do dokumentacji zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych (bez sprzeciwu organu administracji architektoniczno-budowlanej) lub decyzji o pozwoleniu na budowę.
– mogą otrzymać dofinansowanie również na wykonanie ujęcia wody w przypadku budowy lub przebudowy wodopojów na pastwiskach, pod warunkiem że zobowiążą się do przedstawienia odpowiednich dokumentów, np. decyzji środowiskowej, decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, zgłoszenia wodnoprawnego, decyzji o pozwoleniu na budowę, zgłoszenia budowy lub innych robót budowlanych.
Zainteresowani mogli dowiedzieć się więcej na temat tego wsparcia podczas webinaru, który ARiMR zorganizowała 29 maja. Eksperci z Agencji mówili m.in. o zasadach przyznawania pomocy, a także wyjaśniali jak poprawnie wypełnić wniosek o przyznanie wsparcia i na co zwrócić uwagę. W szkoleniu wzięło udział ok. 1,1 tys. osób. Kto nie mógł w nim uczestniczyć, może obejrzeć je na agencyjnym kanale YouTube:
Zespół Zarządzania Kryzysowego MRiRW, koordynujący działania zabezpieczające przed transmisją wirusa pryszczycy oraz rozprzestrzenianiem się wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków (HPAI) w Polsce – najważniejsze informacje:
W Polsce nie ma pryszczycy i nie ma podejrzeń ewentualnej transmisji wirusa na terytorium RP. Bez nowych zakażeń pozostają także Słowacja i Węgry. Od 2 maja utrzymuje się w Polsce również stabilna sytuacja w zakresie zakażeń wirusem wysoce zjadliwej grypy ptaków (HPAI).
W nawiązaniu do decyzji KE, która na części terytorium Węgier i Słowacji do 5 czerwca 2025 r. przedłużyła termin obowiązywania obszarów objętych ograniczeniami, Zespół Zarządzania Kryzysowego MRiRW podjął decyzję o kontynuacji kontroli na 7 wyznaczonych przejściach granicznych w analogicznym okresie do 5 czerwca. Po tym dniu – adekwatnie do rozwoju sytuacji – nastąpi oficjalne potwierdzenie ostatecznego terminu zakończenia działań prewencyjnych, prowadzonych w tym obszarze na terytorium RP.
Zespół Zarządzania Kryzysowego MRiRW przyjął dzisiaj Raport podsumowujący działania związane z zagrożeniem przeniesienia wirusa pryszczycy (FMD) na teren Polski, które od 22 stycznia 2025 r. (tj. niezwłocznie po wykryciu ogniska pryszczycy w Niemczech) podejmowane były przez Ministerstwo Rolnictwa i Inspekcję Weterynaryjną. Dokument zawiera także podsumowanie efektów działań wspólnych, realizowanych z Rządowym Centrum Bezpieczeństwa, Rządową Agencją Rezerw Strategicznych oraz podsumowuje współpracę ze służbami mundurowymi, tj. Policją, Inspekcją Transportu Drogowego, Strażą Graniczną, Krajową Administracją Skarbową przy zabezpieczaniu granic RP. Raport i zawarte w nim rekomendacje, implikowane podejmowanymi działaniami prewencyjnymi, zostanie w najbliższym tygodniu udostępniony na posiedzeniu Rządowego Centrum Bezpieczeństwa.
Wszystkie dotychczasowe komunikaty sztabu kryzysowego MRiRW dostępne są na stronie https://www.gov.pl/web/rolnictwo/pryszczyca, a aktualne informacje dotyczące sytuacji epidemiologicznej Główny Inspektorat Weterynarii zamieszcza w swoim serwisie na www.wetgiw.gov.pl
