Podczas sejmowej debaty poprzedzającej głosowanie nad wotum zaufania minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski przedstawił szczegółowy bilans działań resortu. W wystąpieniu odniósł się do umowy UE-Mercosur, sytuacji na rynku zbóż po napływie produktów z Ukrainy, opłacalności produkcji rolnej, poprawy sytuacji w zakresie ASF oraz rekordowych wyników eksportu polskiej żywności.
Rolnictwo wymaga stabilności, przewidywalnych reguł i skutecznego państwa. Naszym zadaniem jest zapewnienie rolnikom bezpieczeństwa ekonomicznego i uczciwych warunków konkurencji – podkreślił minister Stefan Krajewski.
Mercosur – fakty i odpowiedzialność negocjacyjna
Jednym z głównych tematów debaty była umowa handlowa między Unią Europejską a państwami Mercosur. Minister przypomniał, że negocjacje trwały blisko 25 lat, a polityczne porozumienie osiągnięto 28 czerwca 2019 r.
– Mercosur to dziecko PiS – powiedział w trakcie debaty Stefan Krajewski, wskazując, że w okresie kluczowych negocjacji Polska nie zgłosiła formalnego sprzeciwu wobec kierunku rozmów.
Jednocześnie zaznaczył, że obecnie Polska koncentruje się na wzmocnieniu mechanizmów ochronnych dla unijnego rolnictwa, w tym na rozwiązaniach zabezpieczających producentów w przypadku zakłóceń rynkowych. W Parlamencie Europejskim podjęto działania zmierzające do zbadania zgodności umowy z prawem unijnym przez Trybunał Sprawiedliwości UE.
Rynek zbóż i import z Ukrainy
Minister odniósł się również do sytuacji z lat 2022–2023, gdy znacząco wzrósł napływ zbóż z Ukrainy na rynek krajowy. W 2021 r. import wynosił ok. 60 tys. ton, natomiast w latach 2022–2023 przekroczył 3,5 mln ton.
W 2024 r., po zmianach regulacyjnych i wprowadzeniu nowych mechanizmów kontrolnych, wolumen importu spadł ponownie do poziomu poniżej 60 tys. ton.
– Państwo musi reagować, gdy dochodzi do destabilizacji rynku. Rolnicy muszą mieć pewność, że konkurencja odbywa się na równych zasadach – zaznaczył minister.
Opłacalność produkcji – relacja kosztów i cen
W wystąpieniu minister odniósł się także do sytuacji cenowej na rynkach rolnych. Wskazał, że ceny nawozów azotowych, które w 2022 r. sięgały nawet ok. 8 tys. zł za tonę, obecnie kształtują się na poziomie ok. 1 800 zł.
Zwrócił również uwagę na wyższe niż przed czterema laty ceny w sektorach produkcji zwierzęcej – w tym trzody chlewnej, wołowiny i drobiu – co wpływa na poprawę relacji cen sprzedaży do kosztów produkcji.
– Rozmawiajmy o liczbach. Rolnicy potrzebują realnych danych i konkretnych instrumentów wsparcia, a nie politycznych haseł – podkreślił Stefan Krajewski.
Stabilne finansowanie rolnictwa
Minister wskazał na wzrost środków kierowanych do sektora rolnego. W 2023 roku budżet na rolnictwo wynosił ok. 67 mld zł, w 2025 roku osiągnął poziom 85 mld zł, a w projekcie budżetu na 2026 rok zaplanowano 76 mld zł – o 9 mld zł więcej niż w 2023 roku.
– Stabilne i przewidywalne finansowanie pozwala rolnikom planować inwestycje i ograniczać ryzyko związane ze zmiennością warunków rynkowych – zaznaczył minister.
Rekordowy eksport i nowe rynki
W 2025 roku wartość polskiego eksportu towarów rolno-spożywczych osiągnęła ponad 248 mld zł, co oznacza wzrost o 8,6% rok do roku. Udział sektora rolno-spożywczego w całkowitym eksporcie Polski wzrósł do blisko 16%.
Minister wskazał, że jest to efekt konsekwentnego otwierania nowych rynków zbytu. W ostatnim czasie uruchomiono eksport polskiej wieprzowiny na Filipiny, a polska wołowina trafia na kolejne rynki pozaeuropejskie, w tym do państw Azji i Bliskiego Wschodu.
– Dywersyfikacja rynków zwiększa odporność sektora i ogranicza ryzyko związane z wahaniami koniunktury – podkreślił Stefan Krajewski.
ASF – przełom po latach
Minister przypomniał, że po raz pierwszy od niemal 10 lat cała Polska znajduje się poza obszarem tzw. czerwonej strefy ASF. Oznacza to łatwiejszy handel, niższe koszty administracyjne i większe możliwości eksportowe dla hodowców trzody chlewnej.
Wsparcie dla gospodarstw dotkniętych skutkami choroby objęło blisko 9,5 tys. wniosków na łączną kwotę ponad 180 mln zł.
Płynność finansowa gospodarstw
Resort uruchomił kredyty obrotowe z preferencyjnym oprocentowaniem 1%. W IV kwartale 2025 roku rolnicy uzyskali prawie 14,5 tys. takich kredytów na łączną kwotę ok. 3 mld zł.
Z tytułu zaliczek na dopłaty za 2025 rok Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wypłaciła 11,5 mld zł w niespełna dwa miesiące, a łączna wartość przekazanych środków do połowy lutego przekroczyła 16,3 mld zł.
– Sprawne i terminowe przekazywanie środków to fundament stabilności gospodarstw rolnych – zaznaczył minister.
W podsumowaniu wystąpienia minister Stefan Krajewski wskazał, że celem działań resortu jest wzmocnienie bezpieczeństwa żywnościowego, ochrona krajowego rynku oraz zapewnienie rolnikom przewidywalnych warunków prowadzenia działalności w zmiennym otoczeniu gospodarczym.
Zdjęcia
