Z pierwszego w tym sezonie wegetacyjnym monitoringu satelitarnego upraw zgłoszonych do płatności bezpośrednich wynika, że część deklaracji nie pokrywa się ze stanem faktycznym. W związku z tym, by się dowiedzieć, czy w złożonym wniosku są niezgodności, należy się zalogować do aplikacji eWniosekPlus i sprawdzić informacje na mapie.
Jeśli któraś z działek oznaczona jest na czerwono lub na żółto, mamy do czynienia z nierozpoznaniem gatunku lub ze stwierdzeniem innego niż zadeklarowany. By odnieść się do potencjalnych nieprawidłowości, generowanych w ramach systemu wczesnego ostrzegania, trzeba wysłać od 2 do 5 zdjęć geotagowanych: pola, łanu (łodyga), cech szczególnych rośliny (kłosów, łuszczyn, strąków, kwiatostanu, owoców) lub rżyska.
Nieprzesłanie dokumentacji fotograficznej może mieć wpływ na zakwalifikowanie danej uprawy do grupy płatności czy ekoschematu. Przesłane zdjęcia geotagowane pozwalają na szybsze zakończenie kontroli administracyjnej oraz wcześniejsze naliczenie płatności. Czas na potwierdzenie stanu faktycznego bądź zmianę deklaracji mija 15 września 2026 r.
Więcej informacji: Instrukcja wypełniania wniosku w aplikacji eWniosekPlus (część 6. Funkcje na MAPIE, rozdział 6. Wyniki monitoringu satelitarnego) – otwórz
Nie chcemy gasić pożarów benzyną i marnować pieniędzy podatników na jednorazową pomoc. Chcemy trwale odbudować sektor trzody chlewnej i stworzyć hodowcom warunki do bezpiecznego rozwoju produkcji – podkreślił minister Stefan Krajewski podczas konferencji prasowej poświęconej sytuacji i przyszłości producentów trzody chlewnej.
Sytuacja sektora jest trudna, jednak nasze działania koncentrują się na długofalowym wzmacnianiu konkurencyjności sektora, poprawie bezpieczeństwa biologicznego gospodarstw oraz odbudowie krajowej produkcji – zapewnił minister rolnictwa.
Skutki zaniedbań z poprzednich lat
Minister zwrócił uwagę, że największe załamanie produkcji trzody chlewnej oraz pogłowia świń miało miejsce w latach 2022-2023, kiedy rządził PiS. Przypomniał również, że realizowany przez poprzedni rząd „Program Locha+” nie przyniósł zakładanych efektów.
– Ten pomysł okazał się kosztownym programem socjalnym, który – zamiast obiecanej poprawy – przyniósł poważne tąpnięcie w polskiej hodowli trzody chlewnej. W rezultacie doszło do drastycznego spadku pogłowia świń w Polsce, o niemal 700 tys. sztuk – przypomniał minister Stefan Krajewski i zaznaczył, że liczba stad loch systematycznie malała, a wielu producentów rezygnowało z hodowli, z powodu braku poczucia stabilności oraz zagrożenia ASF.
– W latach 2010-2023 konsekwentnie zmniejszała się liczba gospodarstw utrzymujących trzodę chlewną. W 2010 r. było to 388,5 tys. gospodarstw, a pod koniec kadencji poprzedniego rządu, w 2023 r. – liczba takich gospodarstw zmalała do zaledwie 47,9 tys. Teraz, zamiast wyborczych zapomóg, przyszedł czas na prawdziwe wsparcie branży i odbudowę polskiej hodowli trzody chlewnej – zapowiedział szef resortu rolnictwa.
Systemowe wsparcie zamiast jednorazowych programów
Minister Stefan Krajewski podkreślił, że obecnie resort rolnictwa stawia na rozwiązania długofalowe, które zwiększą bezpieczeństwo produkcji i poprawią warunki prowadzenia hodowli.
Jednym z najważniejszych działań było uruchomienie po raz pierwszy 100-procentowej refundacji kosztów bioasekuracji, czyli wsparcia inwestycji, które chronią gospodarstwa przed wirusem ASF. Równocześnie prowadzone są działania, które mają poprawić sytuację epizootyczną.
– Dzięki zmianom w funkcjonowaniu służb weterynaryjnych, w styczniu 2026 r. po raz pierwszy, cała Polska została uwolniona od czerwonych stref. Obecnie pracujemy nad jak najszybszym znoszeniem kolejnych ograniczeń, uznawaniem przez państwa trzecie regionalizacji oraz otwieraniem nowych rynków zbytu, m.in. w Azji. Dzięki temu będziemy w stanie nie tylko wyeksportować nadwyżki mięsa z obszarów wolnych od choroby, lecz także trwale podnieść ceny skupu w polskich chlewniach – podkreślił minister.
Kolejne działania na rzecz hodowców
Minister Krajewski zapowiedział również kolejne rozwiązania, które mają wpłynąć na poprawę sytuacji producentów trzody chlewnej.
– Zabiegamy o możliwość wcześniejszej wypłaty zaliczek, aby poprawić płynność finansową gospodarstw. W tym celu prowadzimy rozmowy Komisją Europejską, na temat wykorzystania przepisów, które umożliwią wcześniejsze uruchomienie płatności. Czekamy na zgodę Komisji. Jeżeli tylko będzie taka możliwość, planujemy wypłatę na wrzesień 2026 r. – powiedział minister.
Ponadto minister Krajewski zapowiedział:
zmiany w funduszach promocji – przede wszystkim ocena działań pod kątem efektywności – aby skuteczniej wspierały hodowców i przetwórców;
działania wzmacniające pozycje rolników w łańcuchu dostaw;
rozwój grup producenckich, poprzez wsparcie ekspertów i doradców;
odbudowę stad zarodowych.
Zaznaczył również, że resort rolnictwa stawia na trwały i stabilny rozwój – nie chwilową ulgę. Minister Krajewski zobowiązał się również do przedstawienia szczegółów zapowiedzianego wsparcia do końca lipca, gdy będzie miał okazję do podsumowania roku pracy na stanowisku Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Podsekretarz stanu Adam Nowak reprezentował Polskę podczas posiedzenia Rady UE ds. Rolnictwa i Rybołówstwa 13 lipca 2026 r. w Brukseli. Spotkanie było poświęcone m.in. strategii dotyczącej produkcji zwierzęcej i planowi białkowemu, roli kobiet w rolnictwie oraz kwestiom handlowym związanym z sektorem rolnym.
Strategia dla produkcji zwierzęcej i plan białkowy
Komisja Europejska zaprezentowała unijną Strategię dotyczącą produkcji zwierzęcej oraz Plan działania w zakresie białek. Podczas debaty Polska podkreśliła znaczenie produkcji zwierzęcej dla bezpieczeństwa żywnościowego, rozwoju obszarów wiejskich oraz odporności europejskiego rolnictwa. Wiceminister Adam Nowak zaznaczył, że strategia dotycząca produkcji zwierzęcej oraz plan działania w zakresie białek powinny wzajemnie się uzupełniać, aby wspierać konkurencyjność unijnego sektora.
– Produkcja zwierzęca pozostaje jednym z filarów bezpieczeństwa żywnościowego Europy oraz rozwoju sektora rolnego. Odpowiedzią na wyzwania, przed którymi staje współczesne rolnictwo, nie mogą być kolejne kosztowne obowiązki nakładane na rolników. Priorytetem powinno być zwiększanie opłacalności i konkurencyjności produkcji prowadzonej w Unii Europejskiej. Każda kolejna zmiana, która wymaga kosztownego dostosowania, może prowadzić do wycofania się kolejnych rolników z produkcji zwierzęcej. Dlatego Polska jest przeciwna m.in. deklarowanemu wycofaniu chowu klatkowego kur niosek – podkreślił podsekretarz stanu Adam Nowak.
Przedstawiciel polskiej delegacji zwrócił również uwagę na konieczność zapewnienia odpowiednich środków finansowych na realizację celów strategii oraz zagwarantowania rolnikom uczciwych warunków konkurencji w międzynarodowym handlu.
W odniesieniu do planu białkowego wiceminister Nowak wskazał na potrzebę dalszego wzmacniania niezależności Unii Europejskiej od importowanych źródeł białka.
– Zmniejszenie zależności od importowanych źródeł białka jest jednym z kluczowych elementów budowania strategicznej autonomii UE. Potrzebujemy większego wsparcia dla produkcji roślin wysokobiałkowych, przetwórstwa oraz rozwoju rynku unijnych pasz białkowych – zaznaczył podsekretarz stanu Adam Nowak.
Handel produktami rolnymi
Polska ponownie zaapelowała o skuteczniejsze monitorowanie importu produktów wrażliwych, szczególnie z krajów Mercosur i USA, oraz o szybkie reagowanie Komisji Europejskiej na zakłócenia rynkowe. Wiceminister Nowak zaznaczył, że wszystkie umowy handlowe powinny zawierać bilateralną klauzule ochronną dla towarów rolnych, która nie będzie ograniczona okresami przejściowymi.
Strona Polska podtrzymała również postulat przygotowania przez KE kompleksowej analizy skumulowanego wpływu preferencji handlowych udzielanych państwom trzecim na sytuację unijnych rynków rolnych.
Jednocześnie wskazano na potrzebę zwiększenia rozpoznawalności unijnych oznaczeń geograficznych oraz wzmocnienia ich ochrony w krajach trzecich.
Kobiety w rolnictwie
Jednym z tematów posiedzenia była także rola kobiet w rolnictwie. Polska poprała działania, które zmierzają do zwiększania widoczności rzeczywistego wkładu kobiet w prowadzenie gospodarstw oraz tworzenia warunków umożliwiających im pełne wykorzystanie potencjału.
– Kobiety odgrywają kluczową rolę w funkcjonowaniu gospodarstw rolnych – współzarządzają, podejmują strategiczne decyzje, prowadzą finanse i rozwijają przedsiębiorczość na obszarach wiejskich. Powinniśmy tworzyć warunki, w których kobiety będą mogły w pełni wykorzystać swój potencjał. Warto zaznaczyć, że wsparcie dla kobiet realizujemy m.in. w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-27 – przypomniał polski wiceminister rolnictwa.
Pozostałe tematy
Polska, wraz z Czechami, Francją, Grecją, Węgrami, Portugalią, Rumunią, Słowenią i Hiszpanią, poparła wniosek Włoch dotyczący projektu Rocznego Programu Prac na 2027 r. dla unijnej polityki promocyjnej produktów rolno-spożywczych. Wyraziła również zaniepokojenie proponowaną redukcją budżetu na promocję, co w warunkach rosnącej konkurencji może osłabić atrakcyjność europejskich producentów w momencie wchodzenia w życie nowych umów handlowych.
Spotkanie Grupy Wyszehradzkiej
Na marginesie posiedzenia Rady AGRIFISH odbyło się również spotkanie koordynacyjne ministrów rolnictwa państw Grupy Wyszehradzkiej (Polski, Czech, Słowacji i Węgier). Spotkaniu przewodniczyła Słowacja, która 1 lipca 2026 r. objęła roczne przewodnictwo w Grupie. Rozmowy dotyczyły m.in. koordynacji stanowisk na forum unijnym, w szczególności w zakresie Wspólnej Polityki Rolnej po 2027 r. oraz reagowania na kryzysy rynkowe wywołane nadmiernym importem z krajów trzecich. Polska zadeklarowała gotowość do dalszej ścisłej współpracy z partnerami z regionu.
Nowe przepisy uproszczą zasady ubezpieczania upraw. Rolnicy nie będą już musieli mierzyć się ze skomplikowanym systemem określania klasy gleby przy korzystaniu z ubezpieczeń. To odpowiedź na wnioski jakie wpływały do ministra rolnictwa i rozwoju wsi Stefana Krajewskiego.
To świetna wiadomość i krok w dobrą stronę. To ważne zmiany, na które czekają rolnicy. Dzięki uproszczonym zasadom dopłat do składek i uniezależnieniu ich od klasy gleby, ubezpieczenie upraw będzie łatwiejsze, a elastyczna franszyza redukcyjna umożliwi ubezpieczycielom oferowanie tańszych ubezpieczeń – składki będą niższe i bardziej przystępne. Wprowadzamy rozwiązania, które nie tylko ułatwiają dostęp do ochrony ubezpieczeniowej, lecz także porządkują zasady dopłat do składek – powiedział minister Stefan Krajewski.
Rządowa ustawa przygotowana przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, którą podpisał Prezydent Karol Nawrocki, m.in. ułatwi rolnikom dostęp do preferencyjnych ubezpieczeń i umożliwi objęcie wsparciem państwa nowych upraw.
Najważniejsze zmiany
Znowelizowana ustawa przede wszystkim upraszcza zasady korzystania z dopłat do składek ubezpieczeniowych oraz zwiększa dostępność preferencyjnych ubezpieczeń dla rolników. Państwo nadal będzie finansować do 65 proc. kosztów składki.
Ponadto nowe przepisy uniezależniają wysokość dopłat od klasy bonitacyjnej gruntów i wprowadzają prostsze zasady naliczania dopłat. Zmienione zasady wypłaty odszkodowań przełożą się na niższe składki i łatwiejszy dostęp do ochrony ubezpieczeniowej.
Nowelizacja rozszerza również katalog upraw objętych dopłatami – o wierzbę do wyplatania i trawy nasienne. Planuje się, że nowe regulacje wejdą w życie 1 września 2026 r.
W ostatnim czasie mamy do czynienia z niekorzystnymi zjawiskami meteorologicznymi, które powodują straty w gospodarstwach. To z kolei może skutkować tym, że rolnik nie będzie mógł wywiązać się ze zobowiązań wobec ARiMR. W takiej sytuacji trzeba jak najszybciej poinformować Agencję o zaistniałych okolicznościach. W ten sposób rolnik może zachować prawo do otrzymania należnych mu dopłat.
Nawałnice, zalania, gradobicia to tylko przykłady nadzwyczajnych okoliczności, w wyniku których powstają straty w gospodarstwach rolnych. Straty, które powodują, że rolnik nie może wywiązać się ze swoich zobowiązań wobec Agencji. Zatem aby zachować prawo do otrzymania należnych mu dopłat bezpośrednich czy obszarowych powinienniezwłocznie dostarczyć do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oświadczenie o wystąpieniu siły wyższej w gospodarstwie. Przy składaniu dokumentacji należy uwzględnić dowody w sprawie: zeznania świadków; opinie biegłych; raporty z oględzin, np. protokół szacowania szkód w uprawach sporządzony przez specjalnie powołaną komisję.
Dokumenty powinny trafić do ARiMR przed wydaniem decyzji o przyznaniu dopłat za 2026 rok. Jeżeli przedstawione dowody będą uznane przez kierownika biura powiatowego, zachowane zostanie prawo do uzyskania płatności do gruntów rolnych lub zwierząt, których dotyczyło działanie siły wyższej oraz które spełniały warunki kwalifikowalności.
