Magdalena Kozera-Kowalska

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu

WPR a COVID

Jak wynika z dotychczasowych analiz i formułowanych na ich podstawie prognoz, koronawirus wywołał ogromny wstrząs w funkcjonowaniu gospodarek wszystkich krajów świata, a jego skutki będą mieć charakter długotrwały i spowodują znaczące zmiany w dotychczasowych strukturach rynku. Zjawiska te obejmą także Polskę, wymagają zatem podjęcia już teraz działań, które przynajmniej złagodzą ich skutki. To, że koronawirus zmieni funkcjonowanie gospodarki światowej w wielu jej sferach jest faktem niezaprzeczalnym, nawet jeśli media niektórych krajów starają się generować odmienny przekaz.

Zarówno sam wirus, jak i próby wdrażania strategii mających na celu zatrzymanie pandemii, które zwykle składały się z różnego rodzaju ograniczeń przepływów ludzi, towarów i usług, spotęgowały straty większości sektorów gospodarki. Dotknęły też w mniej lub bardziej spektakularnym stopniu rolnictwa i to w bardzo różnych jego obszarach. Były albo wynikiem działań samego koronawirusa, albo nieprzewidywalnych, a może też nie do końca przemyślanych decyzji władz. W Polsce przykładów takich decyzji nie trzeba szukać zbyt długo (należy do nich m.in. ogłoszony, w przeddzień święta zmarłych, zakaz odwiedzin cmentarzy, który pogrążył dużą część producentów kwiatów). Mniej spektakularnym doświadczeniem okazały się problemy zarówno producentów, jak i przetwórców w łańcuchu dostaw żywności. Tych nie dostrzegli niemal zupełnie konsumenci, dla których dotkliwsze okazywało się zamykanie sklepów różnych marek handlowych, z którymi nie tyle wiązali realizację potrzeb zakupowych, co ograniczenie dotychczasowego stylu życia (podobnie, jak w przypadku dostępu do siłowni, klubów fitness itp.)…

Zygmunt Pejsak

Uniwersyteckie Centrum Medycyny Weterynaryjnej UJ-UR w Krakowie

ASF, drony, jak ograniczyć stosowanie antybiotyków

Notatki z 10. Ogólnopolskiej Konferencji lekarzy weterynarii – specjalistów chorób świń, w Pawłowicach k. Leszna, październik 2020 (Część I)

Dnia 9.10.2020 roku odbyła się w Pawłowicach 10. – jubileuszowa konferencja lekarzy weterynarii – specjalistów chorób świń. Konferencję, w sensie merytorycznym, zorganizowali: Uniwersyteckie Centrum Medycyny Weterynaryjne UJ-UR w Krakowie, Wydział Medycyny Weterynaryjnej i Nauk o Zwierzętach UP w Poznaniu, Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Poznaniu oraz Polskie Towarzystwo Nauk Weterynaryjnych. W czasie spotkania wygłoszono 9 referatów poświęconych: afrykańskiemu pomorowi świń, koronawirusom zwierząt i ludzi, możliwościom ograniczenia stosowania antybiotyków u zwierząt, bioasekuracji, dezynfekcji, szczepieniom śródskórnym, nowej szczepionce przeciwko zakażeniom Lawsonia intracellularis, grypie świń i wpływowi stresu na stan zdrowotny świń. Należy stwierdzić, że wszystkie wykłady miały duże znaczenie praktyczne, co na pewno zyskało akceptację słuchaczy. Ze względu na okoliczności – pandemia COVID-19 – konferencja miała przebieg zupełnie inny od dotychczasowych. Przede wszystkim odbywała się hybrydowo, to znaczy tylko część zainteresowanych lekarzy mogła wziąć udział w konferencji w formie fizycznej pozostali zaś – większość – uczestniczyli w spotkaniu w formie on-line.

W trakcie spotkania przestrzegano wszystkich zasad „bioasekuracji” w aspekcie ASF. Do bieżącej, często wykonywanej, dezynfekcji rąk wykorzystywano preparaty oparte na nanocząstkach srebra, ofiarowanych przez polską firmę Smart Nanotechnolgies…

Krzysztof Lipiński

Katedra Żywienia Zwierząt i Paszoznawstwa

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Wycofanie tlenku cynku – rola białka w mieszankach paszowych dla prosiąt

Mieszanki dla prosiąt składają się najczęściej ze śrut zbożowych, małej ilości poekstrakcyjnej śruty sojowej oraz pewnej ilości innych białek roślinnych, pasz z krwi, mączki rybnej i produktów mlecznych.

Dobór pasz do mieszanek dla odsadzonych prosiąt ma na celu optymalizację wyników odchowu. Dotyczy to zarówno wyników produkcyjnych, jak i efektywności ekonomicznej. Ma to szczególne znaczenie w przypadku pasz wysokobiałkowych. Białko jest istotnym czynnikiem decydującym o wynikach odchowu prosiąt. Zawartość, strawność i dostępność białka ogólnego (aminokwasów) w mieszankach paszowych są czynnikami, które mają wpływ nie tylko na tempo wzrostu prosiąt, ale oddziaływują również na status zdrowotny. Pasze wysokobiałkowe stosowane w żywieniu prosiąt charakteryzują się różną zawartością i strawnością białka i aminokwasów, mogą jednak również zawierać związki antyżywieniowe, a także składniki biologicznie aktywne, mające korzystny wpływ na zdrowie i odporność prosiąt. Znajomość wyżej wymienionych uwarunkowań ma istotne znaczenie dla stworzenia programu żywienia prosiąt, pozwalającego uzyskać szybkie tempo wzrostu bez komplikacji zdrowotnych.

Inny istotny obecnie problem to rola ilości i jakości białka w mieszankach paszowych dla prosiąt bez tlenku cynku. Stosowanie dużych dawek ZnO w mieszankach dla świń nie jest obecnie akceptowane. Dotyczy to m.in. obaw o zwiększoną kumulację tego związku w glebie…

Magdalena Kozera-Kowalska

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu

„Wielka piątka” przelała czarę goryczy?

Wprawdzie produkcja zwierząt futerkowych w Polsce nie należy do wiodących kierunków produkcji rolniczej (liczbę producentów norek w Polsce ocenia się na około 900, a szacunek ten oparty jest na płatnościach podatkowych), to jednak procedowanie Ustawy o ochronie zwierząt, nazywanej „Piątką Kaczyńskiego”, wywołało spore poruszenie wśród rolników.

Na tyle silne, że po raz kolejny zdecydowali się na protesty: od blokowania dróg, przez rozrzucanie obornika przed biurami poselskimi, do „udzielania korepetycji posłom” o skutkach zmian, jakie wywoła Ustawa (ostatnią z form zapowiedzieli przedstawiciele Wielkopolskiej Izby Rolniczej). Inicjatorem tego zrywu po raz kolejny jest Ogólnopolski Ruch Rolników AGRO Unia, który chociaż na rynku sił politycznych związanych z rolnictwem pojawia się i znika, staje się zauważalnym nawet przez laików wyrazicielem odczuć środowiska producentów rolnych, który w tym roku zyskał poparcie niespotykanej wcześniej liczby organizacji wiejskich i większości Izb Rolniczych. W informacji, czy raczej odezwie do szeroko rozumianej opinii społecznej, organizatorzy protestów wyraźnie artykułują trzy elementy: uzasadnienie podjętych działań: „Nie chcemy, aby nasze gospodarstwa rolne konały powoli w ciszy przez nieprzemyślane decyzje partii rządzącej ochoczo poparte przez większość opozycji z wyjątkami”, uzasadnienie sposobu ich realizacji: „Nikt nie zwróci uwagi na rolnika, który będzie protestował na swoim polu…”, „Nasza forma protestów będzie tak ukierunkowana, aby w jak najmniejszym stopniu zaszkodzić zwykłym obywatelom w codziennym życiu”, jednoznaczne wskazanie na adresata protestów: „Naszym celem są osoby, które przyczyniły się do takiej, a nie innej sytuacji, jaką mamy teraz” …

Zygmunt Pejsak

Uniwersyteckie Centrum Medycyny Weterynaryjnej UJ-UR w Krakowie

Afrykański pomór świń – drogi i sposoby szerzenia się choroby w populacji

Występujący w Polsce od lutego 2014 r. afrykański pomór świń (ASF), szerzy się z coraz większą dynamiką, na co wskazuje między innymi rosnąca z roku na rok liczba przypadków i ognisk tej choroby oraz coraz większa liczba powiatów i województw nią dotkniętych. Potwierdza to jednoznacznie analiza epidemiologiczna danych zbieranych od ponad 7 lat w Polsce odnośnie szerzenia się ASF.

Szczególnie niebezpieczny jest fakt szybkiego rozprzestrzeniania się ASF w populacji dzików. W tym roku w Polsce stwierdzono do dziś (16.09.2020) ponad 3179 przypadków tej choroby. W omawianym okresie było ich znacznie więcej niż w całym roku 2019; kiedy to stwierdzono 2420 przypadków ASF. W sumie od początku epidemii ASF w Polsce zarejestrowano około 9100 przypadków omawianej choroby (warto w tym miejscu przypomnieć, że o przypadku ASF mówimy wtedy, gdy choroba wystąpi u dzików, a o ognisku, gdy ma to miejsce u świń). Można jednoznacznie stwierdzić, że ilość wirusa ASF(ASFV) w lasach i na polach jest coraz większa, tym samym gwałtownie zwiększa się ryzyko przeniesienia tego drobnoustroju do stad świń (ryc. 1).

Coraz większa ilość ASFV w środowisku leśnym stwarza rosnące ryzyko rozprzestrzenienia się choroby w populacji świń. W tym roku, do chwili obecnej (16.09.2020), stwierdzono 89 ognisk ASF (ryc. 2). Jeżeli weźmie się pod uwagę mający miejsce w okresie ostatnich 12 miesięcy spadek liczby gospodarstw utrzymujących świnie – jest ich teraz około 112 000, można stwierdzić, że odsetek chlewni dotkniętych ASF jest w tym roku największy, licząc od początku epidemii tej choroby w Polsce…