Natalia Sobczak-Zuzaniuk
Intermag.pl

Zdrowie trzody chlewnej podczas spadku temperatury

Gdy temperatura za oknem spada, jest to dla wszystkich oczywisty znak rozpoczęcia „sezonu chorobowego”. Należy pamiętać, iż wszelkie patogeny, jak wirusy czy bakterie, obecne są cały rok. Rodzi się zatem pytanie – dlaczego zimą zwierzęta i ludzie chorują częściej?

Naukowcy odkryli biologiczną przyczynę częstszego występowania chorób układu oddechowego zimą – zimne powietrze uszkadza odpowiedź immunologiczną zachodzącą w nozdrzach. Dr Benjamin Bleier w publikacji poświęconej zdrowiu ludzi zimą stwierdza: „Zimne powietrze wiąże się ze zwiększonym ryzykiem infekcji wirusowych, ponieważ w zasadzie tracimy połowę odporności już przez ten niewielki spadek temperatury”. Ma to związek z faktem, iż zimne powietrze zabija prawie połowę pożytecznych komórek zwalczających bakterie i wirusy zasiedlające nozdrza.

            W czasie, gdy nadchodzi spadek temperatury, dla produkcji trzody koniecznym jest utrzymanie nienagannego dobrostanu i odpowiednich warunków w obiektach produkcyjnych. Niskie temperatury negatywnie wpływają na zdrowie świń… Cały artykuł w numerze 12/2025

Przemysław Marek
Instytut Technologiczno-Przyrodniczy
Państwowy Instytut Badawczy

Zagospodarowanie gnojowicy świńskiej na cele nawozowe

W ostatnich latach obserwuje się rosnące zainteresowanie wykorzystaniem nawozów naturalnych w rolnictwie, wynikające zarówno z potrzeby ograniczenia kosztów produkcji, jak i dążenia do zrównoważonego gospodarowania składnikami pokarmowymi w środowisku.

Gnojowica świńska, będąca płynnym nawozem naturalnym pochodzącym z chowu trzody chlewnej, stanowi cenne źródło azotu, fosforu, potasu oraz mikroelementów niezbędnych do wzrostu roślin. Jej właściwe zagospodarowanie może znacząco poprawić bilans składników w glebie i jednocześnie ograniczyć zapotrzebowanie na nawozy mineralne, których ceny w ostatnich latach uległy znacznemu wzrostowi. Niewłaściwe postępowanie z gnojowicą może jednak prowadzić do strat cennych składników, emisji amoniaku, nieprzyjemnych zapachów oraz zanieczyszczenia wód powierzchniowych i gruntowych. Dlatego tak duże znaczenie ma stosowanie jej zgodnie z zasadami dobrej praktyki rolniczej i obowiązującymi przepisami prawa… Cały artykuł w numerze 12/2025

Krzysztof Lipiński
Katedra Żywienia Zwierząt, Paszoznawstwa i Hodowli Bydła
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Znaczenie białek sojowych w żywieniu prosiąt

Mieszanki dla prosiąt składają się najczęściej ze śrut zbożowych, małej ilości poekstrakcyjnej śruty sojowej oraz pewnej ilości innych białek roślinnych, pasz z krwi, mączki rybnej i produktów mlecznych.

Dobór pasz do mieszanek dla odsadzonych prosiąt ma na celu optymalizację wyników odchowu. Dotyczy to zarówno wyników produkcyjnych, jak i efektywności ekonomicznej. Ma to szczególne znaczenie w przypadku pasz wysokobiałkowych. Białko jest istotnym czynnikiem decydującym o wynikach odchowu prosiąt. Zawartość, strawność i dostępność białka ogólnego (aminokwasów) w mieszankach paszowych są czynnikami, które mają wpływ nie tylko na tempo wzrostu prosiąt, ale oddziaływają również na status zdrowotny. Pasze wysokobiałkowe stosowane w żywieniu prosiąt charakteryzują się różną zawartością i strawnością białka i aminokwasów, mogą jednak również zawierać związki antyżywieniowe, a także składniki biologicznie aktywne, mające korzystny wpływ na zdrowie i odporność prosiąt. Znajomość wyżej wymienionych uwarunkowań ma istotne znaczenie dla stworzenia programu żywienia prosiąt pozwalającego uzyskać szybkie tempo wzrostu bez komplikacji zdrowotnych… Cały artykuł w numerze 12/2025

Natalia Sobczak-Zuzaniuk
Intermag.pl

Układ ruchu u świń – najczęstsze patogeny

Na wstępie artykułu chciałabym podkreślić, iż kulawizna jest jedynie objawem, a nie chorobą samą w sobie. Przyczyny kulawizny u świń mogą być różne. Jej podłoże może być mięśniowo-szkieletowe, neurologiczne, urazowe, zakaźne, żywieniowe lub rozwojowe. Naturalnie urazy mogą powodować kulawiznę u świń w każdym wieku. Pamiętać należy, że niektóre rodzaje kulawizny wynikające z przyczyn zakaźnych lub fizjologicznych mogą być skorelowane z wiekiem zwierząt.

Rozwój szkieletu u świń może być zaburzony przez stosunkowo krótkotrwałe niedobory żywieniowe, zwłaszcza biorąc pod uwagę oczekiwania dotyczące szybkiego wzrostu i rozwoju mięśni u współczesnych świń. Problemy we wczesnym etapie cyklu produkcyjnego mogą objawiać się nieprawidłowym wzrostem kości u prosiąt w odchowalni lub w późniejszym okresie wzrostu. Kulawiznę u świń hodowlanych mogą powodować uszkodzenia racic. Nadmierna twardość wody lub wysokie stężenie żelaza lub metali ciężkich w wodzie może hamować wchłanianie pierwiastków śladowych – zwiększając podatność na uszkodzenia racic… Cały artykuł w numerze 11/2025

Zygmunt Pejsak
Wydział Medycyny Weterynaryjnej
Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

Ograniczenie stosowania antybiotyków w lecznictwie
– jedyny sposób trwałego utrzymania ich skuteczności

Od kilkunastu lat coraz częściej i głośniej mówi się o konieczności rozsądnego (odpowiedzialnego, właściwego, racjonalnego) stosowania antybiotyków (leków przeciwbakteryjnych) w medycynie ludzkiej i weterynaryjnej (prudent use of antibiotics).

Związane jest to z narastającym problemem nabywania przez bakterie chorobotwórcze i warunkowo chorobotwórcze oporności na stosowane w lecznictwie antybiotyki. Niezbędność racjonalnego wykorzystywania antybiotyków związana jest z potrzebą utrzymania, możliwie jak najdłużej, skuteczności terapeutycznej chemioterapeutyków. Wynika to między innymi z faktu, niezarejestrowania i wprowadzenia do stosowania w ostatnich 30 latach żadnego całkowicie nowego, skutecznego antybiotyku. Jedynym antybiotykiem charakteryzującym się nowym mechanizmem działania jest teiksobaktyna (teixobactin). Niestety antybiotyk ten jest ciągle w fazie badań klinicznych i nie wiadomo, kiedy zostanie wprowadzony na rynek. 

Problem braku nowych antybiotyków związany jest między innymi z tym, że ich opracowanie, przebadanie i wprowadzenie na rynek jest niezwykle czaso- i kosztochłonne. Z tego powodu firmy farmaceutyczne wolą inwestować w badania nad lekami na choroby przewlekłe, które w niektórych przypadkach stosowane są przez dziesięciolecia… Cały artykuł w numerze 11/2025