004 AG-PROJEKT 2025-04a

100-lecie hodowli świń rasy puławskiej (1926-2026)

Marek Babicz1, Zbigniew Bajda2, Magdalena Szyndler-Nędza3
1Zakład Hodowli i Biotechnologii Świń, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie
2POLSUS-AGRO Sp. z o.o. 
3Zakład Hodowli Świń, Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy, Balice

100-lecie hodowli świń rasy puławskiej (1926-2026)

W 2026 roku mija setna rocznica wydarzenia, jakim było zainicjowanie przez prof. Zdzisława Ludwika Zabielskiego prac hodowlanych zmierzających do wytworzenia pierwszej rasy świń w Polsce. Uzyskana populacja o jednorodnych cechach użytkowych, nazwana pierwotnie świniami gołębskimi, czyli obecna rasa puławska, odegrała znaczącą rolę w kształtowaniu krajowej hodowli i produkcji świń. Jej historię tworzyło wielu wybitnych naukowców i hodowców, a określenie „świnia rasy puławskiej” jest dzisiaj synonimem tradycji i jakości.

Historia hodowli

Do lat 70. XIX w. chów świń na ziemiach historycznie polskich był traktowany marginalnie. Pomimo że spożywano znaczne ilości wieprzowiny, to hodowla koni, bydła i owiec miała charakter wiodący. Dopiero w drugiej połowie XIX w., wzorem Anglii, gdzie hodowla świń rozwinęła się najwcześniej, rozpoczęto planowe działania związane z produkcją świń rasowych, o ustalonej wartości użytkowej… Cały artykuł w numerze 6/2026

Więcej

Choroby układu moczowego świń – niedoceniana przyczyna nadmiernego brakowania loch

Zygmunt Pejsak
Wydział Medycyny Weterynaryjnej
Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

 

Choroby układu moczowego świń – niedoceniana przyczyna nadmiernego brakowania loch

Fragmentaryczne dane krajowe wskazują, że w Polsce statystyczna locha rodzi średnio 2,8 miotu, po czym, najczęściej z powodów zdrowotnych, a nie ze względu na postęp genetyczny, jest eliminowana.

Głównymi przyczynami zbyt wczesnej, mającej negatywne konsekwencje ekonomiczne, eliminacji loch ze stada są kulawizny oraz na drugim miejscu nieskuteczność inseminacji/krycia. Ta druga przyczyna spowodowana jest szeregiem czynników, przede wszystkim organizacyjnych. Na pewno wśród ważnych są uciążliwe, trudne do rozpoznania i niełatwe w leczeniu zakażenia układu moczowego. Często bywają one pośrednią przyczyną problemów w rozrodzie.

Z powodu trudności diagnostycznych oraz zazwyczaj mało charakterystycznych objawów klinicznych schorzenia układu moczowego są powszechnie niedocenianym problemem zdrowotnym u świń, podobnie jak u innych gatunków zwierząt… Cały artykuł w numerze 5/2026

Więcej

Znaczenie pojemności buforowej w żywieniu prosiąt (cz. 2)

Krzysztof Lipiński
Katedra Żywienia Zwierząt, Paszoznawstwa i Hodowli Bydła
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Znaczenie pojemności buforowej w żywieniu prosiąt (cz. 2)

Żywienie prosiąt po odsadzeniu jest jednym z najbardziej „wrażliwych” etapów produkcji trzody chlewnej, ponieważ nakładają się w nim: zmiana paszy (z płynnej na stałą), stres środowiskowy i socjalny, niedojrzałość przewodu pokarmowego oraz zmiany mikroflory przewodu pokarmowego.

W praktyce skutkuje to typowymi problemami: spadkiem pobrania paszy w pierwszych dniach, niestabilnym trawieniem, biegunką odsadzeniową, wahaniami przyrostów masy ciała, a w konsekwencji gorszą efektywnością ekonomiczną. Po wycofaniu terapeutycznych dawek tlenku cynku rośnie znaczenie działań „żywieniowych”, które wzmacniają barierę jelitową i ograniczają presję patogenów bez stosowania farmakologicznych dawek ZnO. Kluczowe znaczenie ma ilość, jakość i strawność białka (ograniczenie nadmiaru BO i fermentacji niestrawionego białka), poziom i typ włókna, dobór źródeł energii, wsparcie funkcji żołądka (pH) oraz kontrola czynników, które utrudniają zakwaszenie treści pokarmowej… Cały artykuł w numerze 5/2026

Więcej

Sytuacja na rynku trzody chlewnej

Benedykt Pepliński
Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu

Sytuacja na rynku trzody chlewnej

Rynki wieprzowe w UE w ostatnich tygodniach odbijają po bolesnych spadkach cen skupu świń wywołanych pojawieniem się ASF w Hiszpanii, która jest nie tylko największym producentem wieprzowiny w UE, ale także drugim na świecie jej eksporterem.

W ostatnich latach kraj ten eksportował 1,8-2,2 mln ton wieprzowiny, z czego około połowę poza UE. Utrata większości rynków eksportowych wymusiła przekierowanie niewyeksportowanych nadwyżek na wewnętrzny rynek europejski, co przełożyło się na głębokie spadki cen skupu we wszystkich krajach UE. Sytuacja zaczęła się stabilizować, gdy część hiszpańskich rynków zbytu przejęli producenci z innych rynków europejskich. W przypadku Polski pomogło także uruchomienie sprzedaży wieprzowiny na Filipiny, które w tym samym czasie zamknęły rynek dla wieprzowiny hiszpańskiej. Podobne zezwolenie ostatnio otrzymali także niemieccy producenci… Cały artykuł w numerze 5/2026

Więcej

Wpływ stresu środowiskowego na odporność i produkcyjność świń

Zygmunt Pejsak
Wydział Medycyny Weterynaryjnej
Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

Wpływ stresu środowiskowego na odporność i produkcyjność świń

Stado, względnie grupę świń, należy rozpatrywać w powiązaniu: zwierzę–środowisko, uwzględniając w tym elementy biologiczne i fizyczne tego ostatniego.

Stres immunologiczny

Wymienione obszary oddziaływają na siebie z zachowaniem koniecznej równowagi. Jeżeli jednak w układzie równowagi następują zmiany ilościowe lub jakościowe, promujące na przykład zbyt wysoką produkcyjność lub nadmierne zagęszczenie zwierząt, to może ona zostać zaburzona. Niejednokrotnie prowadzi to do zaburzeń dotychczas harmonijnych i ekonomicznie korzystnych układów. Konsekwencją jest pogorszenie efektów produkcyjnych, a nawet ujawnianie się chorób. Dlatego też zwracanie uwagi na utrzymanie równowagi między organizmem zwierzęcia a otaczającym go ekosystemem jest ważnym elementem optymalnego rozwoju zwierzęcia, w tym między innymi adekwatnego do jego potencjału… Cały artykuł w numerze 4/2026

Więcej

arbocel


1200x250_baner_topigs
Trzoda Chlewna - Ogólnopolskie czasopismo dla producentów trzody, zootechników i lekarzy weterynarii
Przegląd prywatności

Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.